Nowe przepisy zaostrzyły walkę z „okupas”. Co się zmieniło w 2026 roku?

W 2025 r. weszły życie istotne zmiany przepisów, dotyczące m.in. „okupas”, czyli nielegalnego zajmowania nieruchomości bez zgody właścicieli. Nie występuje ono właściwie na Costa del Sol, ale w regionach takich jak Katalonia jego skala nadal jest znaczna.

Eksmisje i „inquiokupas”. Co się zmieniło w 2026?

Na początku 2026 r. w Hiszpanii wybrzmiała intensywna debata polityczna wokół tzw. „escudo social”, czyli pakietu środków socjalnych – wprowadzonych pierwotnie w czasie pandemii. Przewidywał on między innymi: moratorium na eksmisje w szczególnych przypadkach wrażliwości ekonomicznej i ochronę niektórych gospodarstw domowych przed utratą mieszkania.

W lutym 2026 r. Kongres Deputowanych odrzucił przedłużenie tych regulacji. W debacie publicznej pojawiły się wówczas argumenty, iż te przepisy mogły sprzyjać zjawisku tzw. inquiokupas (najemców, którzy przestają płacić czynsz). W praktyce jednak regulacje nie przyznawały nowych praw osobom nielegalnie zajmującym nieruchomości, lecz dotyczyły wyłącznie ochrony socjalnej w określonych sytuacjach.

Władze Hiszpanii przyspieszają walkę z „okupas”

Od teraz przypadki zajęcia nieruchomości przez „okupas” będą rozpatrywane przez sądy w innych kategoriach, o szybszych procedurach. Gwarantuje to, iż od momentu wniesienia sprawy do sądu, zostanie ona rozpatrzona w ciągu maksymalnie 15 dni. Z kolei wyrok zostanie wydany w ciągu kilku dni od rozprawy.

Jednocześnie Audiencia Provincial de Barcelona, czyli odpowiednik polskiego sądu okręgowego, przyjął przełomowe kryterium. Zgodnie z nim, odłączenie mediów przez właściciela nielegalnie zajętej nieruchomości nie będzie uznawane (jak dotychczas) jako przestępstwo przymusu. Wpisuje się to w działania, mające na celu zwiększenie ochrony przed „okupas” w Hiszpanii. Jeżeli Sąd Najwyższy utrzyma to podejście, posiadacze apartamentów i domów zyskają kolejne narzędzie do ochrony swojej własności.

– Zmiana przepisów dotyczących „okupas” jest pewnym zaskoczeniem, ale w pozytywnym sensie, że w końcu się to udało. Wcześniejsze informacje nie wskazywały na możliwość znowelizowania przepisów, tymczasem właśnie miało to miejsce. Szczególnie istotne jest przyspieszenie procedur i rozpatrywania spraw przez sądy. Zjawisko „okupas” co prawda nie dotyczy praktycznie Marbelli i Costa del Sol, ale z punktu widzenia całego rynku nieruchomości jest to bardzo istotne. Pamiętajmy jednak, iż nadal zgłoszenie naruszenia własności w ciągu 48 godzin umożliwia natychmiastowe działanie policji i uwolnienie nieruchomości – mówi Agnieszka Marciniak-Kostrzewa – założycielka Agnes Inversiones – największego, najstarszego i najbardziej rozpoznawalnego polskiego biura nieruchomości na Costa del Sol.